رفتن به محتوای اصلی

ارگ نوشیجان

جاذبه های گردشگری نزدیک

درخواست اصلاح محتوا

1 votes with an average rating of 4.

نام های دیگر مکان

  • ارگ انوشیجان
  • دژ معبد نوشیجان
  • تپه نوشیجان

موقعیت جغرافیایی ارگ نوشیجان

ارگ نوشیجان در 60 کیلومتری جنوب شرق همدان و 20 کیلومتری شمال غرب ملایر، روی تپه ای به همین نام و به ارتفاع 37 متر ساخته شده است. این بنای تاریخی در منطقه شورکات بوده و در جاده ملایر جوکار، دردشت شوشاب قرار دارد. ارگ باستانی نوشیجان به دلیل قرار گرفتن در مسیر نهاوند و پر تردد بودن این ناحیه و هم چنین اهمیت تاریخی این بنا از جمله محل های برجسته گردشگری شهرستان است.

سیر تاریخی و فرهنگی

ارگ نوشیجان تا سال 1342 مورد توجه قرار نگرفته بود. در این سال این بنا شناسایی شد و توسط یک تیم بریتانیایی تا سال 1356 مورد کاوش قرار گرفت، که نتایج حاصل از این کاوش، شناسایی آثاری متعلق به دوران مادها، هخامنشیان و اشکانیان بود. کاوش ها نشان می دهند که این بنا دارای 3 لایه بوده به صورتی که دژ، معبد و تالار ستون‌دار به جامانده از اوایل دوره ماد‌هاست، که لایه اولیه و زیرین را تشکیل داده است. لایه میانی آثاری از مردم هخامنشی را با خود داشته و لایه بالایی یا سوم نیز حاوی آثاری از زمان اشکانیان است. وجود تالار ستون دار، حصار دژ و 2 معبد به عنوان آتشکده گویای عملکردهای سیاسی، مذهبی و نظامی این مجموعه در زمان مادها است. به علت اهمیت و ارزش و تقدس این بنا، اقوام ماد به هنگام ترک این محل فضاهای داخلی مجموعه را پر کرده اند و همین امر باعث حفظ بنا در سالیان متوالی شده است. در دوره های بعد، از بستر موجود به عنوان سکو استفاده شده و بناهای بعدی روی آن ایجاد شده است به طوری که بنای مربوط به مادها حتی تا ارتفاع8  متر باقیمانده و نیاز به بازسازی خاصی نداشته و ندارد و تنها اقداماتی برای مرمت آن انجام شده است.

معماری ارگ نوشیجان

شکل معبد به صورت نیمه چلیپا بوده و با همان عناصر معماری دژ ساخته شده‌است. در قسمت شمالی سرسرا پایه آتشدانی وجود دارد که از 3 بخش ساخته شده‌است. این نوع آتشکده از نظر پلان، در اغلب آتشکده های زمان ساسانیان به چشم می‌خورد. معبد مرکزی یا دومین آتشکده هم در مرکز مجموعه قرار داشته و بقیه قسمت ها در اطراف آن ساخته شده اند. ساختمان این آتشکده 8 ضلعی بوده و با زاویه ای که در گوشه هایی از آن ساخته شده شکل بسیار جالبی را به وجود آورده است. در بخش شمالی تالار ستون دار و در امتداد شرق و غرب حفره‌ای به شکل سرداب وجود دارد که در عمق 3 متری به صخره منتهی می‌شود. با توجه به شکل تونل به‌نظر می‌رسد که کار معماری پایان نیافته و از این جهت می‌توان این گونه برداشت کرد که احداث آن در آخرین دوره سکونت در این تپه انجام شده و از سوی دیگر احتمال امنیتی بودن تپه بسیار بالاست. آتشکده غربی، آتشکده مرکزی، اتاق ها، انبارها، تالار ستون دار، حصار دژ و تونل، به ابعاد استاندارد 22 در 40 سانتیمتر با ضخامت 12 سانتیمتر و از خشت خام ساخته شده اند.

ارزش های خاص ارگ نوشیجان

قسمت های مختلف این مجموعه به عنوان اولین الگوهای معماری ایرانی در فلات قاره ایران از خاص ترین و ارزشمندترین آثار موجود در کشور به شمار می آیند. این ارگ مهم ترین نیایشگاه مادها بوده و اصطلاح شورکات نیز به معنی محل ایزد سوریاش است و انوشیجان نشان دهنده این است که این بنا مرکز پرستش ایزد خورشید بوده است. یکی از ویژگی های بارز و خاص ارگ نوشیجان، بی نیازی به بازسازی بوده که باعث دست نخوردن این اثر بزرگ تاریخی از دوره مادهاست.

امکانات تفریحی و رفاهی اطراف ارگ نوشیجان

رییس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی ملایر، از زیباسازی محیط اطراف ارگ نوشیجان برای استقرار راهنمای گردشگری برای اولین بار، ایجاد آلاچیق برای اقامت و نصب چادر مسافران خبر داده است. جشن پرواز بادبادک ها در روز 12 فروردین و نیز مسابقات محلی در ایام نوروز در محوطه این بنای تاریخی توسط میراث فرهنگی شهرستان به منظور جذب هر چه بیشتر گردشگران برگزار می شود.

شرایط کالبدی بنا
نیمه تخریب
شرایط عمومی بنا
ضعیف
آدرس مکان
استان همدان- ملایر- کیلومتر 20 ملایر به همدان
امکان بازدید
+

34.365624, 48.633009

59
43
58
61
عطیه براتی

باوجود همه دغدغه های روزمره، همه ما  نیاز داریم که ساعت ها و روزهایی رو بی خیال از همه فکروخیال ها و استرس ها و ناملایمات فارغ باشیم و فقط از طبیعیت بکرخدادادی و از دیدن شهرها و روستاهایی که هرکدومشون به اندازه یک کتاب حرف برای گفتن دارند لذت ببریم. ما در ایرانگری با شماییم تا راهنمایی باشیم برای سفرهای واقعی و یاحتی سفرهای مجازی تا ساعتی شما رو از دنیای واقعی پرمشلغه بیرون ببریم. من عطیه براتی کارشناس شیمی هستم و از علاقه مندی هام میتونم مطالعه سفر دیدن فیلم ورزش های تیمی نقاشی  رو به عنوان اولین ها انتخاب کنم.  با ما همراه باشید

جاذبه های گردشگری مشابه

  • استان همدان
  • ملایر
  • استان زنجان
  • ماهنشان
  • استان همدان
  • ملایر
  • استان آذربایجان غربی
  • تکاب

دیدگاه ها

هنوز دیدگاهی برای این محتوا در ایران نگری به ثبت نرسیده است. با نوشتن دیدگاه خود در رابطه با این محتوا اولین ایران نگر باشید!