× خانه جاذبه های گردشگری استان و شهر اخبار مقالات کمپین ها درباره ایران نگری عضویت ورود

گرمابه حاج میرحسن


این گرمابه توسط حاج میرحسن در سال 1215 هجری قمری و در اوایل دوره قاجار ساخته شده‌ است. با توجه به اسناد موجود حمام حاج میرحسن قدیمی‌ترین حمام قاجاری قزوین و از معدود حمام‌هایی است که از آسیب‌های ناشی از نوسازی‌ها و خیابان‌کشی‌های دوره پهلوی در امان مانده است.
امین حسنی
81
2019-05-05 17:21:26

been_there_flag 0 want_to_go_there_flag 0 i_suggest_to_visit_flag 0


    موقعیت جغرافیایی گرمابه حاج میرحسن

    گرمابه حاج میرحسن در خیابان مولوی و در گذر و محله دیمج قرار دارد. مسجد مدرسه صالحیه از جمله بناهای شاخص پیرامون بنا است.

    سیر تاریخی و فرهنگی

    این گرمابه توسط حاج میرحسن در سال 1215 هجری قمری و در اوایل دوره قاجار ساخته شده‌ است. با توجه به اسناد موجود حمام حاج میرحسن قدیمی‌ترین حمام قاجاری قزوین و از معدود حمام‌هایی است که از آسیب‌های ناشی از نوسازی‌ها و خیابان‌کشی‌های دوره پهلوی در امان مانده است.

    از دوره صفوی حمام‌های بلور و قجر در قزوین پابرجاست که هر دو مرمت و بازسازی شده و به شکل موزه تغییر کاربری یافته‌اند.

    حمام حاج میرحسن در واقع یکی از عناصر مهم و مجموعه‌ای شامل حمام، آب انبار، کاروانسرا و منازل اعیانی نه چندان تجملی بوده که نقش اساسی در شکل‌دهی و توسعه محله دیمج استان قزوین داشته است.

    بانی حمام؛ حاج میرحسن، پسر میرهادی و نوه میرشاه طالقانی، از سادات معظم قزوین بوده که هنگام تسخیر قزوین به دست افغان‌ها، به طالقان گریخت. بعدها فرزندان او به قزوین آمدند و حاج میرحسن در میان نوادگان میرشاه مقبول عامه شد و ریاست و بزرگی یافت.

    بازماندگان حاج میرحسن پس از تشکیل اداره آمار و ثبت احوال، نام خانوادگی امیرشاهی را به سبب انتساب به میرشاه طالقانی برای خود برگزیدند.

    این حمام در خیابان مولوی که پیش از نوسازی‌ها و خیابان کشی‌های دوره پهلوی بستر رودخانه دزج بوده و در کوچه خطیبی بنا شده است. این کوچه در بافت کهن شهر در محله دیمج قرار دارد. دیمج یکی از محلات شانزده‌گانه قزوین در دوره قاجار بوده است.

    معماری گرمابه حاج میرحسن

    مساحت حمام 850 متر مربع و دارای تمام عناصر اصلی حمام‌های قدیمی ایرانی؛ شامل هشتی ورودی، سربینه، میان در، گرمخانه، خزینه و چال حوض است.

    این حمام در داخل زمین واقع شده و بام آن حدود یک متر و نیم از سطح کوچه ارتفاع دارد. این شگرد علاوه بر این که امکان سوار شدن آب قنات را به حمام فراهم می آورده، تبادل حرارتی را در زمستان و تابستان میان داخل حمام و فضای خارج آن به حداقل می‌رسانده است. همچنین قرار گرفتن بنا در دل زمین مقاومت آن در برابر خطر زلزله را افزایش می‌داده است.

    فضاهای اصلی در حمام‌های قدیمی به گونه‌ای از یکدیگر تفکیک شده‌اند که دما و رطوبت هر فضا نسبت به فضای مجاور تنظیم شود و از خطر بیماری فرد به دلیل ورود به فضای گرم و خروج ناگهانی به فضای سرد تا حدود زیادی پیشگیری شود که این قاعده در حمام حاج میرحسن نیز رعایت شده است.

    کتیبه ای به خط نستعلیق بر روی سنگ سیاهی حجاری شده است که بر فراز درب ورودی این حمام نصب شده است. متن کتیبه به این شرح است:

    حمام پاک باصفا، زیبا بنای دلگشا، تعمیر شد این حمام، از همت حاجی بابا، 1370

    این کتیبه مربوط به تعمیر حمام در سال 1370 قمری است.

    در ساخت و نحوه معماری تمامی گرمابه‌ها در سراسر ایران، چندین قسمت کاملا مشترک لحاظ می‌شده که شامل هشتی ورودی، سربینه، میان‌در و گرمخانه می‌باشد.

    هشتی ورودی بخشی بود که گرمابه را به محیط بیرون متصل می کرد.

    سربینه معمولا دارای مکان‌هایی که به عنوان رخت‌کن استفاده می‌شده است.

    میان‌در نیز معمولا به شکل راهرویی مستطیل شکل بود و آبریزگاه در این قسمت تعبیه می شد.

    پس از این بخش به فضای گرم‌خانه می‌رسیم که اصلی ترین بخش گرمابه محسوب می‌گردد.

    خزینه مکانی‌ است حوض‌ مانند که در بالای آتشخانه حمام‌های عمومی قرار داشته و آب آن توسط آتش آتشخانه گرم می‌شده است تا برای شستشوی افراد آماده گردد. آب خزینه معمولا هر پنج روز تا یک هفته یک بار عوض می‌شد و هر روز قبل از باز شدن حمام، چرک و کثیفی روی آب به وسیله لنگ پاک می‌شد.

    نصب نورگیرهایی موسوم به جام‌خانه با سوراخ‌هایی که داخل آن ها شیشه‌های محدب قرار داشت به منظور حداکثر استفاده از نور طبیعی برای حمام ها بوده است. زیرا طراحی حمام‌ها به گونه‌ای بوده که کمترین تبادل حرارتی را با فضای بیرون داشته باشد.

    آدرس گرمابه حاج میرحسن : استان قزوین- قزوین- خیابان مولوی- محله دیمج

    فوق لیسانس فناوری اطلاعات و گرایش تجارت الکترونیک هستم. عاشق کتاب، موسیقی، طبیعت، عکاسی، طبیعتگردی و کوهنوردی و این ها رو با هیچ چیز عوض نمی کنم. هدف همکاری من با ایران نگری معرفی میراث ملموس و ناملموس کشور زیبایمان ایران به شماست. همچنین می خواهم مطالب مفید در خصوص گردشگری، کوهنوری و طبیعتگردی را با شما به اشتراک بگذارم. ما در ایران نگری اهداف زیادی داریم و تنها پشتوانه و مشوق ما در این راه، حمایت ها و بازدیدهای شما دوستان است. اگر از ایران نگری خوشتان آمده ما را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید و ایران نگری را به دوستان خود نیز معرفی کنید.

    گرمابه حاج میرحسن گرمابه حاج میرحسن - 2019-06-03 09:06:14 این گرمابه توسط حاج میرحسن در سال 1215 هجری قمری و در اوایل دوره قاجار ساخته شده‌ است. با توجه به اسناد موجود حمام حاج میرحسن قدیمی‌ترین حمام قاجاری قزوین و از معدود حمام‌هایی است که از آسیب‌های ناشی از نوسازی‌ها و خیابان‌کشی‌های دوره پهلوی در امان مانده است.
    ایران نگری 3.7 22

    جاذبه های گردشگری مشابه

    حمام اعظم حمام اعظم

    گرمابه بلور گرمابه بلور

    حمام حاج آقا تراب حمام حاج آقا تراب

    حمام قلعه حمام قلعه

    دیدگاه ها

    هنوز دیدگاهی برای این محتوا درج نشده است. با درج دیدگاه خود، اولین نفر باشید!

    افزودن دیدگاه