معماری نگری

تعریف معماری

تعریف معماری

از دیرباز معماری به عنوان نیاز اساسی زیستن وجود داشته، گویی که روح آدمی به دنبال پناه بردن به روح مکان برای رسیدن به آرامش بوده است و در طول زمان این روند تکامل یافته است. پس می توان اشاره کرد که سرپناه برای حتی انسان های اولیه مهم به شمار می‌رفته است و با گذشت زمان و دستیابی به علم، تکنولوژی، هنر ساختن کالبد؛ ساختمان ها و بناها به پیشرفت چشمگیری رسیدند

43

طراحی در بافت های تاريخی

طراحی در بافت های تاريخی

این که چگونه می توان  بافت های تاریخی را در دل توسعه های جدید شهری حفظ کرد و جایگاه کاربردی مناسبی در شهر های جدید برای آن ها یافت، از بنیادی‌ترین موضوعات مورد نظر است. از سوی دیگر، چگونه می توان ارتباط منطقی بین این پوسته های تاریخی با بافت آن ها پیدا کرد تا از این راه بتوان این مجموعه های شهری ارزشمند را در کنار فضاهای نوین، مورد بازخوانی و حفاظت قرار داد؟ طراحی باید به گونه ای باشد که شهر را به دو قسمت جدید و قدیم تقسیم نکند.

14

عناصر شهری در خیابان سپه قزوین

عناصر شهری در خیابان سپه قزوین

خیابان سپه یکی از مجموعه شاهی است که در دوره صفوی شاه عباس در قزوین احداث شده است. این خیابان یکی از اولین تلاش برای طراحی شهری در خیابان ها به معنا و مفهوم امروزی است. فضاها و عملکردها در این مجموعه به خوبی قابل مشاهده است. خیابان سپه قزوین با بهره گیری از عناصر باغِ ایرانی و طرحی برای ایجاد فعالیت های مردمی در خیابان طراحی شده است. با حضور خود شاه در مجموعه شاهی (عالی قاپو) این فضا شهری رنگ و بوی دیگر گرفت و حضور تمامی افراد جامعه را در این محل افزایش داد و محلی برای بازی هایی چون چوگان و ... شد.

5

گوشه سازی در بناهای تاریخی

گوشه سازی در بناهای تاریخی

یکی از مسایل مهم در تاریخ معماری ایران و جهان انتقال سطح مربع به دایره در فضا به حساب می آید. برای این که زمینه چهار گوش را با گنبد بپوشانند اول آن را به هشت گوش و سپس به شانزده گوش و بالاخره به دایره تبدیل می کنند. این کار با پوشش گوشه‌ها میسر می‌شود. که اولین بار به دست معماران ایرانی در دوره اشکانی اختراع شده است و سپس در دوره ساسانی به خصوص در دوره اسلامی تکامل یافته است. گوشه سازی برای تبدیل محور مربع به دایره شکل است.

12

انواع الگو و قالب مرتبط با تاق در ايـران (قسمت پنجم)

انواع الگو و قالب مرتبط با تاق در ايـران (قسمت پنجم)

تاق و گنبد یکی از قدیمی‌ترین پوشش در بناهای تاریخی است، که پیشینه آن از دوران ایلامی‌ها و سومری ها است که در گورهای خود از پوشش های گنبدی شکل استفاده می‌کردند. تاق یا تاک همان شاخه انگور به معنای خمیده است که بالای سر را می‌پوشاند. انواع روش تاق زنی بسیار حایز اهمیت بوده است.

21

انواع الگو و قالب مرتبط با تاق در ايـران (قسمت چهارم)

انواع الگو و قالب مرتبط با تاق در ايـران (قسمت چهارم)

 همان طور که در قسمت‌های قبل گفته شد تاق یکی از قدیمی ترین پوشش ها در بناهای تاریخی است و استفاده از آن در بناهای تاریخی به علت کمبود چوب در ایران به وجود آمده است. تاق (طاق) یا تاک همان شاخه انگور به معنای خمیده است که بالای سر را می‌پوشاند. پیشگاه آن را از روزگاران سومریان و ایلامی‌ها می‌توان دانست که در بناهای خود به کار می‌بردند.

22

انواع الگو و قالب مرتبط با تاق در ايـران (قسمت سوم)

انواع الگو و قالب مرتبط با تاق در ايـران (قسمت سوم)

تاق ها به معنای سقفی است که به صورت خمیده اجرا می‌شود. چند نوع متفاوت تاق (طاق) مشاهده می‌شود که برای اجرای آن روش های مختلفی استفاده می شود. تاق یکی از مهمترین عناصر سازه ای در بناهای تاریخی است که گذر زمان و رایج شدن مصالح جدید در ساخت بناها، از روش های مختلفی در ساخت آن استفاده شده است.

23

انواع الگو و قالب مرتبط با تاق در ايـران (قسمت دوم)

انواع الگو و قالب مرتبط با تاق در ايـران (قسمت دوم)

تاق پوشش قوسی شکل است. بعد از سقف تخت یکی از مهمترین سقف در بناهای تاریخی است. هر تاق باید بر روی سازه ای افقی شکل ساخته شود. طاق نوعی سقف قوسی که برای انتقال وزن بار عمودی به تکیه‌گاه‌ ها بر یک دهانه که فاصله میان دو تکیه‌گاه دو دیوار یا دست‌کم چهار روش اجرای تاق (طاق) یکی از مهمترین گونه های سازه ای در اجرای در بناهای تاریخی است. تاق در ایران پیشینه چند هزار ساله دارد. که در زادگاه آن را در چغازنبیل می توانیم مشاهده کنیم.

28

انواع الگو و قالب مرتبط با تاق در ايـران (قسمت اول)

انواع الگو و قالب مرتبط با تاق در ايـران (قسمت اول)

روش اجرای تاق (طاق) یکی از مهمترین گونه های سازه ای در اجرای در بناهای تاریخی است. انواع روش اجرا تاق و تویزه باعث به وجود آمدن نوع تاق زنی نیز شده است، که علاوه بر زیبایی در بنا نقش سازه ای را نیز در معماری ایفا می کند که در برابر آسیب های مخلف در برابر فشار و زلزله می توان نیروهای وارده بر کل بنا را دفع کند. در این مقاله به نوع ساخت تاق در بناهای تاریخی پرداخته شده است.

32

میل و مناره در بناهای تاریخی (قسمت دوم)

میل و مناره در بناهای تاریخی (قسمت دوم)

مناره ها در گذشته برای راهنمایی مسافران استفاده می شده است که در آن آتش روشن می کردند تا راهنمای راه برای آن ها باشد. مصالح عمده در ساخت مناره ها آجر بوده است و مناره ها در دوره سلجوقی به اوج شکوفایی خود رسیده بودند.

35

میل و مناره در بناهای تاریخی (قسمت اول)

میل و مناره در بناهای تاریخی (قسمت اول)

منار یا مناره در بناهای تاریخی به معنای جای نور و آتش می باشد و در اصطلاح به بنای بلندی اطلاق می شود که در کنار بنایی مذهبی، مانند مسجد ساخته می شود. در دوره قبل از اسلام مناره ها را میل می نامیدند و کارکردی متفاوت از مناره های امروزی داشته است.

31

پوشش گنبد (قسمت دوم)

پوشش گنبد (قسمت دوم)

مطالعات انجام گرفته نشان می دهد که ایران نه تنها منشا پیدایش گنبد بوده است، بلکه گنبدهای ایرانی وجوه تمایز شایان توجهی در مقایسه با گنبدهای ساخته شده در سرزمین های دیگر داشته است. معماران ایرانی در ساخت گنبد از ابتکار و خلاقیت بسیار زیادی استفاده کردند.

28